Stanowisko Ukrainy wobec okupacji Zaporoskiej Elektrowni Atomowej

Ministerstwo Spraw Zagranicznych Ukrainy oświadczyło, że Zaporoska Elektrownia Atomowa jest integralną częścią suwerennego terytorium Ukrainy i nigdy nie zgodzi się na legalizację rosyjskiej okupacji tego obiektu. W komunikacie podkreślono, że wszystkie próby Rosji podważenia tego faktu są prawnie nieważne i politycznie bezsensowne.

"Zaporoska Elektrownia Atomowa jest i pozostanie integralną częścią suwerennego terytorium Ukrainy. Jakiekolwiek próby Rosji podważenia tego faktu są prawnie nieważne i politycznie bezsensowne" – MSZ Ukrainy

Resort zwrócił uwagę, że elektrownia od ponad trzech lat znajduje się pod nielegalną okupacją. Okupacja ta stwarzała bezprecedensowe zagrożenia dla bezpieczeństwa jądrowego nie tylko Ukrainy, ale i Europy oraz całego świata. Rosyjskie wojska wykorzystały teren elektrowni jako bazę wojskową, uszkodziły infrastrukturę i zakłóciły jej normalne funkcjonowanie.

Warunki bezpieczeństwa i rosyjskie plany

Według MSZ Ukrainy jedynym sposobem na przywrócenie bezpieczeństwa jest natychmiastowe i całkowite wycofanie rosyjskich wojsk i personelu z Zaporoskiej Elektrowni Atomowej.

Wcześniej prezydent Rosji Władimir Putin podczas spotkania z premierem Słowacji Robertem Fico w Pekinie sugerował możliwość współpracy z amerykańskimi partnerami w kwestii elektrowni. Ukraina odpowiedziała jednak stanowczo:

"Kradzież nie daje prawa własności. Złodziej musi zwrócić skradzione i ponieść odpowiedzialność, a nie proponować je komuś w dzierżawę" – MSZ Ukrainy

Znaczenie i obecny stan Zaporoskiej Elektrowni Atomowej

Zaporoska Elektrownia Jądrowa, zlokalizowana w Enerhodarze nad Zbiornikiem Kachowskim, jest największą elektrownią jądrową w Europie. Wyposażona jest w sześć reaktorów typu WWER-1000 o mocy 950 MWe każdy, wspólnie pokrywającła niemal połowę zapotrzebowania Ukrainy na energię jądrową przed inwazją Rosji.

Od marca 2022 roku elektrownia jest okupowana przez wojska rosyjskie. Rosjanie usiłują podłączyć ją do swojej sieci energetycznej, budując nowe linie elektroenergetyczne. Eksperci podkreślają, że próby ponownego uruchomienia elektrowni w obecnych warunkach stwarzają poważne ryzyko dla bezpieczeństwa jądrowego całego regionu.

Ryzyko i zagrożenia

• Elektrownia od początku okupacji przestała produkować energię, a jej reaktory zostały stopniowo wyłączone.
• Rosyjskie wojska wykorzystywały obiekt jako bazę wojskową, uszkadzając infrastrukturę.
• Utrata stabilnego zasilania zewnętrznego dodatkowo zwiększa ryzyko awarii nuklearnej.
• Bezpieczeństwo jądrowe elektrowni jest kwestią nie tylko ukraińską, ale ma wymiar europejski i globalny.