Prognozy przychodów z uprawnień do emisji
Według oceny skutków regulacji (OSR) projektu ustawy Ministerstwa Klimatu i Środowiska (MKiŚ) Polska w 2026 roku osiągnie około 20,5 mld zł przychodów ze sprzedaży uprawnień do emisji w ramach systemu EU ETS (tzw. ETS1). W 2027 roku wartość ta spadnie do około 18,4 mld zł, a następnie w kolejnych latach wahać się będzie między 18,4 a 19,4 mld zł do 2030 roku.
Zwiększenie środków Funduszu Modernizacyjnego
Projekt ustawy zakłada zwiększenie środków Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) na finansowanie inwestycji w ramach krajowego systemu wdrażania Funduszu Modernizacyjnego. Polska ma prawo sprzedać dodatkowo 65 797 356 uprawnień, co wynosi 34,2% dodatkowej puli EU ETS przyznanej 13 państwom beneficjentom.
W latach 2026–2030 może to dać nawet ok. 15,9 mld zł dodatkowych środków przeznaczonych na cele klimatyczne i modernizacyjne.
Zmiany wynikające z pakietu „Fit for 55”
Nowa ustawa ma wdrożyć unijne przepisy klimatyczne pakietu „Fit for 55”. Główne zmiany obejmują:
- Obowiązek przeznaczania całych wpływów ze sprzedaży uprawnień na cele klimatyczne (wcześniej minimum 50%).
- Wprowadzenie nowych zasad przydziału uprawnień do emisji, w tym stopniową redukcję bezpłatnych uprawnień dla instalacji podlegających unijnemu mechanizmowi dostosowywania cen na granicach (CBAM).
- Rozszerzenie systemu EU ETS o transport morski, z łagodniejszymi zasadami rozliczeń emisji w pierwszych dwóch latach obowiązywania (40% w 2024 r., 70% w 2025 r.).
Regulacje dotyczące transportu lotniczego
Projekt zawiera także nowe rozwiązania dla operatorów statków powietrznych, w tym procedury przydziału uprawnień dla operatorów wykorzystujących kwalifikujące się zrównoważone paliwa lotnicze.
Wpływ na finanse publiczne
Według OSR saldo łącznych dochodów i wydatków związanych z systemem EU ETS w latach 2026–2035 będzie ujemne i wyniesie około -4,5 mld zł. Jednak w pierwszych pięciu latach (do 2030 r.) saldo będzie dodatnie, zanim zacznie się stopniowo obniżać, osiągając -41 mln zł w 2035 roku.
Kary administracyjne
Projekt zakłada również potencjalny wzrost dochodów państwa z tytułu kar pieniężnych dla przedsiębiorstw wchodzących do systemu EU ETS, m.in. firm żeglugowych.
„W konsekwencji w ramach Krajowego systemu wdrażania Funduszu Modernizacyjnego dodatkowa kwota środków ze sprzedaży uprawnień w latach 2026-2030 może wynieść przy przyjętych założeniach 15.929.699.660 zł.” – fragment OSR projektu ustawy MKiŚ
Źródło: Bankier.pl