Sezon grzewczy a ceny uprawnień EUA

Rozpoczęcie sezonu grzewczego w Europie może okresowo wzmacniać notowania uprawnień do emisji CO2 (EUA), choć sytuacja cenowa na rynku gazu odgrywa tu istotną rolę. Przy niskich cenach gazu spalanie wysokoemisyjnego węgla jest ograniczone, co zmniejsza popyt na uprawnienia i ogranicza potencjał wzrostu ich cen – tłumaczy Magdalena Płaczek, analityk rynku w Unimot Energia i Gaz.

Wzrost pozycji inwestorów i geopolityka

Inwestorzy instytucjonalni zwiększyli długie netto pozycje na kontraktach EUA do około 78 mln ton, co jest najwyższym poziomem od 7 lat. Może to być wyprzedzający ruch wobec spodziewanego spadku podaży EUA o około 275,5 mln ton w okresie od września 2025 do sierpnia 2026, co wynika z przesunięcia nadwyżek do rezerwy MSR. Jednakże możliwa jest korekta cenowa w przypadku zmiany sentymentu i masowej wyprzedaży kontraktów.

„Na ceny uprawnień mogą wpływać zarówno warunki atmosferyczne w Europie, decydujące o skali wykorzystania paliw kopalnych, jak i dane makroekonomiczne największych gospodarek, wpływające na przyszłe zapotrzebowanie na energię.” — Magdalena Płaczek, analityk Unimot Energia i Gaz

Aktualne tendencje cenowe i rynkowe

Ceny kontraktu DEC25 na EUA wzrosły w pierwszej połowie września z około 74 do blisko 78 EUR/t, najwyższego poziomu od lutego. Wzrost wspierały napięcia geopolityczne, chwilowo niższa produkcja energii wiatrowej oraz oczekiwania niższej podaży.

Węgiel energetyczny (kontrakt OCT25) w pierwszych dniach września potaniał z 98 do około 94 USD/t, co wynikało z niskich cen gazu, dobrego zaopatrzenia oraz wzrostu zapasów w portach ARA do 3,4 mln ton, czyli 15-tygodniowego maksimum.

Perspektywy i ograniczenia podaży EUA

Według danych KOBiZE całkowity wolumen aukcyjny EUA w 2025 r. będzie o ok. 6% niższy niż rok wcześniej. W 2026 r. ograniczenia aukcyjne będą jeszcze silniejsze - w UE o 9,5%, w Niemczech o 15,8%, a w Polsce o 13%. Równocześnie niemiecki przemysł apeluje o zachowanie bezpłatnych przydziałów po 2030 r., by chronić konkurencyjność w obliczu rosnących kosztów polityki klimatycznej.

Agencja BNEF ocenia, że redukcja darmowego przydziału jednostek EUA podniesie udział kosztów emisji do 35% całkowitych kosztów konwencjonalnej produkcji stali w Niemczech po 2030 r.

Rynek energii elektrycznej i miks energetyczny w Polsce

Na Towarowej Giełdzie Energii kontrakt CAL26 na energię elektryczną wzrósł z nieco poniżej 420 PLN/MWh do 433 PLN/MWh w drugiej dekadzie września. Wzrosty wynikały z rosnącej niepewności dotyczącej bezpieczeństwa energetycznego w Europie i wyższych cen paliw, a także strajków we Francji i wzrostu cen EUA.

W polskim miksie energetycznym zanotowano wzrost udziału produkcji z wiatru do około 16% (wzrost o 55% m/m), podczas gdy fotowoltaika spadła o 24% do około 15% udziału – z około 21% w sierpniu.