Propozycja zerowego VAT na leki trafiła do Sejmu
Fundacja "Można Lepiej!" złożyła petycję w Sejmie postulującą całkowite zniesienie podatku VAT na leki. Celem jest zmniejszenie kosztów leczenia oraz poprawa dostępności medykamentów dla pacjentów, którzy obecnie obciążani są 8% podatkiem VAT od większości leków, zarówno na receptę, jak i bez recepty.
Pacjenci płacą podwójnie – za leczenie i podatek
Autorzy petycji zwracają uwagę, że w polskim systemie ochrony zdrowia choroba często oznacza poważne obciążenie finansowe dla pacjentów. Często konieczne jest leczenie prywatne lub zakup leków, na które wpływa dodatkowy koszt w postaci podatku VAT.W czasie pandemii obowiązywało czasowe zwolnienie z VAT na leki, jednak zostało zniesione, co spotyka się z krytyką:
"Jest w tym coś głęboko nieetycznego, że państwo zamiast wspierać chorych, sięga do ich kieszeni. Środków można szukać w wielu innych miejscach" – Krzysztof Kwarciak, prezes Fundacji "Można Lepiej!"
Czym jest VAT i jak działa na leki?
VAT (podatek od towarów i usług) w Polsce wynosi standardowo 23%, a na leki obowiązuje stawka obniżona 8%. Stawka ta dotyczy większości leków i wyrobów medycznych, mimo że nie są one luksusem, a koniecznością medyczną. W praktyce oznacza to, że pacjenci dodatkowo płacą podatek od ratowania życia.
Absurd systemowy i wsparcie UE dla zerowego VAT
W polskim systemie podatkowym zdarza się, że artykuły spożywcze typu słodycze mają niższą stawkę VAT (5%) niż leki. Jest to sprzeczne z logiką zdrowotną i społeczną.Unia Europejska przewiduje możliwość wprowadzenia zerowej stawki VAT na leki. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/607 daje państwom członkowskim swobodę w tej kwestii, a nowelizacja ustawy o VAT na 2024 rok potwierdza tę możliwość.
Korzyści z zerowego VAT na leki
Zerowy VAT na leki oznacza realne obniżenie kosztów leczenia – zwłaszcza dla osób z chorobami przewlekłymi, które muszą regularnie wykupywać leki niefinansowane przez refundację.Jak podkreśla Krzysztof Kwarciak:
"Zerowy VAT nie rozwiąże wszystkich problemów, ale może dać realną ulgę – oszczędności sięgające nawet kilkuset złotych miesięcznie. Państwo nie powinno bogacić się na ludzkim cierpieniu".
Ograniczenia i wyzwania w wprowadzeniu zerowego VAT
Eksperci sugerują, że zerowa stawka powinna objąć przede wszystkim leki na receptę i preparaty ratujące życie, wyłączając z niej suplementy diety czy leki często nadużywane.Fundacja zapowiada, że chce rozpocząć debatę o sprawiedliwości podatkowej i prawidłowym podejściu do opodatkowania leków.
Problem z opodatkowaniem międzynarodowych korporacji
Prezes fundacji zwraca uwagę na nierówności w systemie podatkowym: podczas gdy pacjenci płacą VAT, wielkie koncerny farmaceutyczne często unikają odpowiednich podatków CIT poprzez mechanizmy księgowe, co jest dużym problemem dla sprawiedliwości ekonomicznej.
Apel o sprawiedliwość społeczną
Autorzy petycji podkreślają, że chodzi o coś więcej niż tylko kwestie finansowe. To kwestia sprawiedliwości społecznej i wsparcia dla osób chorych, którym trudno pokryć koszty leczenia.
"Wielu ludzi nie stać na wykupienie potrzebnych leków. Zamiast sięgać po pieniądze chorych i umierających, rząd powinien zająć się opodatkowaniem międzynarodowych gigantów" – Krzysztof Kwarciak.