Nowe zasady lekcji religii i etyki

Sejm podjął decyzję o kontynuowaniu prac nad projektem ustawy przygotowanym przez Ordo Iuris, zakładającym dwie obowiązkowe lekcje religii lub etyki tygodniowo na każdym etapie edukacji (z wyjątkiem szkół dla dorosłych). Za projektem głosowali m.in. posłowie PiS, Konfederacji, PSL oraz część Polski 2050, w tym marszałek Sejmu Szymon Hołownia.

Ograniczenia MEN i spór prawny

Od 1 września 2025 r. obowiązuje rozporządzenie Ministerstwa Edukacji, które ogranicza naukę religii i etyki do jednej godziny tygodniowo w szkołach, z wyjątkiem przedszkoli, gdzie zachowano dwie godziny. Lekcje powinny być organizowane bezpośrednio przed lub po zajęciach obowiązkowych, chyba że wszyscy uczniowie zadeklarują chęć udziału. Dodatkowo, od marca 2024 r. ocena z religii nie jest wliczana do średniej ocen, choć nadal pojawia się na świadectwie obok oceny z zachowania.

Wyrok Trybunału Konstytucyjnego

Trybunał Konstytucyjny w wyroku z 22 maja 2025 r. uznał, że przepisy MEN wyłączające ocenę z religii ze średniej są niezgodne z Konstytucją i Konkordatem, ponieważ nie uzyskano niezbędnego porozumienia z Kościołami i związkami wyznaniowymi. W efekcie przepisy te zostały wyeliminowane z obrotu prawnego. Jednak minister Barbara Nowacka nie uznaje wyroku, powołując się na brak legitymacji obecnego składu TK do orzekania, co wywołało spór i chaos prawny.

Założenia projektu Ordo Iuris

Projekt ustawy przygotowany przez Ordo Iuris przewiduje m.in.:

• Wprowadzenie dwóch obowiązkowych lekcji religii lub etyki tygodniowo.
• Powrót oceny z religii do średniej i uwzględnianie jej przy promocji.
• Możliwość zmniejszenia liczby godzin tylko za zgodą biskupa lub innych władz kościelnych.
• Nadzór biskupów nad katechezą – wizytatorzy wskazani przez Kościół mieliby prawo kontroli lekcji, a ich uwagi trafiałyby do dyrektorów szkół i organów nadzoru pedagogicznego.
• Możliwość umieszczania krzyża w każdej sali lekcyjnej oraz odmawiania modlitwy w szkole.
• Zatrudnianie katechetów tylko na podstawie imiennego skierowania władz kościelnych, którego cofnięcie skutkowało utratą prawa do nauczania.
• Katecheci w składzie rad pedagogicznych oraz prawo do spotkań z rodzicami poza wyznaczonymi zebranami.

Reakcja Kościoła i dalsze procedury

Ordo Iuris i Kościół sprzeciwiają się ograniczeniom w lekcjach religii, oceniając je jako uderzenie w edukację religijną i ważny element wychowania młodzieży w wartościach tradycyjnych. Projekt odwołuje się do zapisów Konstytucji i Konkordatu, które gwarantują Kościołom prawo do prowadzenia nauczania religii w szkołach.

Pierwsze czytanie obywatelskiego projektu ustawy zaplanowano na 26 września 2025 r., a o dalszym kształcie przepisów zdecyduje Sejm.

"Zmniejszenie liczby godzin religii, łączenie klas i spychanie lekcji na margines planu zajęć to kolejne uderzenie w edukację religijną. Najwyższy czas, aby społeczeństwo jasno wsparło Kościół" — Ordo Iuris

Źródło: Forsal.pl