Nowe przedmioty edukacyjne

Od 1 września 2025 r. do szkół wchodzą edukacja obywatelska oraz edukacja zdrowotna. Edukacja obywatelska zastąpi dotychczasowy przedmiot historia i teraźniejszość w szkołach ponadpodstawowych. Jej celem jest przygotowanie młodzieży do świadomego i odpowiedzialnego uczestnictwa w życiu społecznym. W roku szkolnym 2025/2026 przedmiot będzie realizowany w klasie II liceum ogólnokształcącego, technikum i branżowej szkole I stopnia, a z czasem obejmie kolejne roczniki i poziomy edukacji.

Natomiast edukacja zdrowotna zastąpi wychowanie do życia w rodzinie i będzie obejmować zagadnienia zdrowia w wymiarze fizycznym, psychicznym, seksualnym, społecznym oraz środowiskowym. Nowy przedmiot obejmie klasy IV–VIII szkoły podstawowej oraz szkoły ponadpodstawowe. W pierwszym roku będzie przedmiotem nieobowiązkowym, a z zajęć można zrezygnować do 25 września 2025 r.

"Widząc napięcia społeczne, zdecydowałam o tymczasowej nieobowiązkowości edukacji zdrowotnej, by ochronić szkoły przed awanturą polityczną" – Barbara Nowacka, minister edukacji

Nowa podstawa programowa wychowania fizycznego

Wejdzie w życie nowa podstawa programowa WF, kładąca większy nacisk na rozwój umiejętności ruchowych i promowanie aktywności fizycznej na świeżym powietrzu. Wprowadzony zostanie obowiązek corocznych testów sprawności fizycznej w okresie od lutego do kwietnia, realizowanych przez nauczycieli WF. Testy obejmują bieg wahadłowy 10×5 m, 20-metrowy bieg wytrzymałościowy, plank oraz skok w dal z miejsca.

Dodatkowo, w klasach VII–VIII szkół podstawowych wprowadzono fakultatywny moduł ćwiczeń wykorzystywanych podczas rekrutacji do służb mundurowych. W szkołach ponadpodstawowych moduł ten będzie obowiązkowy dla wszystkich uczniów.

Zajęcia religii i etyki – nowe zasady

Religia lub etyka będą odbywać się wyłącznie raz w tygodniu, na pierwszej lub ostatniej lekcji dnia. W klasach I–III szkoły podstawowej, jeśli na religię zapisze się mniej niż siedmiu uczniów, szkoła będzie mogła łączyć dzieci z różnych klas. Podobne zasady dotyczą lekcji etyki.

Nowe rozporządzenie napotkało sprzeciw: I prezes Sądu Najwyższego zaskarżyła je do Trybunału Konstytucyjnego, który 3 lipca 2025 r. uznał rozporządzenie za niezgodne z konstytucją, argumentując pominięcie w konsultacjach Kościołów i związków wyznaniowych oraz naruszenie prawa rodziców do wychowania moralnego i religijnego dzieci.

"To minister odpowiada za prawo oświatowe, a rozporządzenia ministra stanowią obowiązujące prawo" – służby prasowe Ministerstwa Edukacji w komentarzu dla PAP

Nowy kalendarz ferii zimowych

Od zimy 2025/2026 ferie zimowe będą realizowane w trzech terminach zamiast dotychczasowych czterech, a także zmieniony zostanie podział województw na grupy. Oto podział terminów:

• 19 stycznia – 1 lutego: województwa mazowieckie, pomorskie, podlaskie, świętokrzyskie i warmińsko-mazurskie
• 2 – 15 lutego: dolnośląskie, kujawsko-pomorskie, łódzkie, zachodniopomorskie, małopolskie, opolskie
• 16 lutego – 1 marca: podkarpackie, lubelskie, wielkopolskie, lubuskie, śląskie

Likwidacja "godzin czarnkowych" i zmiany w zatrudnieniu nauczycieli

Od września 2025 r. zlikwidowane zostaną tak zwane "godziny czarnkowe" – jedna godzina tygodniowo z obowiązkiem nauczycielskiej dostępności na terenie szkoły w celu konsultacji z uczniami lub rodzicami. Przepisy dotyczące zatrudnienia nauczycieli bez stopnia awansu zawodowego zostaną zaostrzone – umowa o pracę na czas określony będzie mogła być zawarta na maksymalnie jeden rok szkolny, a nie na dwa, jak dotychczas.

Uszczegółowione zostaną także zasady wynagradzania za godziny ponadwymiarowe i zastępstwa doraźne, przy czym nauczyciele otrzymają wynagrodzenie za godziny niezrealizowane, jeśli wykonywali zadania edukacyjne odpowiadające zainteresowaniom i potrzebom uczniów.

Inne ważne zmiany

• Możliwa będzie nauka w nowym zawodzie – technik gospodarki nieruchomościami, dostępna w technikach i na kursach zawodowych.
• Od 2026 r. na maturze pojawi się egzamin pisemny z języka ukraińskiego jako języka obcego, dostępny dla wszystkich maturzystów.
• Przedłużone uprawnienia nauczycieli specjalistów w niepublicznych placówkach do 9 godzin tygodniowo na podstawie umów innych niż umowa o pracę.
• Zmiany w przepisach dotyczących nauczycieli korzystających ze świadczeń kompensacyjnych, które od 1 września nie pozwalają na zatrudnienie ich w szkołach pod rygorem utraty tych świadczeń.
• Przywrócona zostaje możliwość powierzenia stanowiska dyrektora szkoły bez konieczności ponownego konkursu.

Źródło: farmer.pl