Anulowanie kontraktów na systemy rakietowe

Rząd Hiszpanii zdecydował o anulowaniu wartego około 700 mln euro kontraktu na system rakietowy SILAM, będący hiszpańską wersją izraelskiego systemu PULS, produkowanego przez firmę Elbit. Umowa została podpisana w październiku 2023 r., jednak w związku z polityką rządu Pedro Sancheza i wprowadzonym embargiem na dostawy broni do Izraela kontrakt został zerwany.

Równocześnie Hiszpania rozpoczęła unieważnianie innego dużego zamówienia na 168 systemów rakietowych Spike LR2, wartego 287,5 mln euro, które miały być produkowane w Hiszpanii na licencji izraelskiej firmy Rafael. Informacje o anulowaniu tych kontraktów podały kataloński dziennik La Vanguardia, izraelski dziennik Haaretz oraz agencja AFP.

Polityczne tło decyzji

Decyzja hiszpańskiego rządu to efekt krytycznego stanowiska wobec działań izraelskiej armii w Strefie Gazy. Pod koniec maja wiceminister obrony Amparo Valcarce zapowiedziała całkowite „technologiczne odłączenie się” Hiszpanii od izraelskiego przemysłu zbrojeniowego.

Premier Pedro Sanchez wprowadził embargo na dostawy broni do Izraela, co spotkało się z ostrą reakcją ze strony Tel Awiwu, który między innymi zakazał wjazdu dwóm hiszpańskim ministrom. W odwecie Madryt również ograniczył dostęp przedstawicielom izraelskiego rządu, a Ministerstwo Spraw Zagranicznych Hiszpanii odwołało ambasadora w Tel Awiwie na konsultacje.

Skutki i perspektywy

Zerwanie umów dotyczy także wcześniejszego kontraktu na amunicję wartą niemal 7 mln euro. Według katalońskiego think tanku Centre Delas, w latach 2023-2025 Hiszpania przyznała izraelskim firmom zbrojeniowym 46 kontraktów o łącznej wartości ponad 1 mld euro, co pokazuje skalę dotychczasowej współpracy.

Jak zauważyła La Vanguardia, zastąpienie izraelskiego sprzętu rodzimą technologią będzie trudne i może zająć kilka lat, dlatego rząd Madrytu rozważa doraźne zakupy z innych krajów. Minister obrony Margarita Robles zapewniła jednak, że nie dojdzie do opóźnień w realizacji programów wojskowych.

"Hiszpania nie prowadzi interesów z państwem prowadzącym ludobójstwo" — Pedro Sanchez, premier Hiszpanii

Systemy rakietowe w kontekście międzynarodowym

System PULS, na którym opiera się SILAM, jest precyzyjną wieloprowadnicową wyrzutnią rakiet, konkurującą z amerykańskim systemem HIMARS, popularnym zwłaszcza dzięki operacjom na Ukrainie.

Zarówno program SILAM, jak i produkcja systemów Spike LR2 stanowią strategiczne elementy wyposażenia hiszpańskich sił zbrojnych, dlatego zmiany technologiczne wymagają czasu i starannego planowania.