Zapomniany owoc wraca do łask

Kiedyś uważany w PRL za "burżuazyjny owoc" i praktycznie wykluczany z upraw oraz konsumpcji, dereń jadalny coraz częściej pojawia się w polskich ogrodach i na stołach. Jego czerwone, cierpkie owoce to dziś ceniony superfood bogaty w witaminy, minerały i przeciwutleniacze, które wspierają odporność i chronią serce.

Właściwości zdrowotne derenia

Dereń jest źródłem witaminy C, dzięki której wzmacnia układ odpornościowy, pomaga w leczeniu infekcji oraz regeneracji skóry. Zawiera także błonnik regulujący trawienie oraz składniki o działaniu przeciwnowotworowym, przeciwzapalnym i wspomagającym walkę z anemią. Tradycyjnie owoce derenia używano jako środek ściągający i moczopędny, a także jako naturalny lek przeciwbiegunkowy.

Uprawa i odmiany

Najwięcej krzewów derenia jadalnego rośnie na Podkarpaciu, ale ich popularność stale rośnie w całej Polsce. Owoce dojrzewają od sierpnia do września i mają charakterystyczny słodko-gorzki smak. Kształt i barwa różnią się w zależności od odmiany – mogą być owalne lub gruszkowate, a ich kolor waha się od różowego, przez czerwony, do ciemnowiśniowego.

Zastosowanie kulinarne i tradycja

Dereń doskonale nadaje się jako dodatek do mięsa w formie sosów lub konfitur. Ciekawą propozycją jest ich fermentacja, dzięki której owoce nabierają smaku podobnego do oliwek. Tradycyjna dereniówka, niegdyś zwana "królową szlacheckich nalewek", jest stosunkowo prosta do przygotowania, ale wymaga czasu i cierpliwości. W przetworach często łączy się je z jabłkami lub przyprawami takimi jak cząber czy liście bobkowe.

Znaczenie kulturowe i ceny

W 2008 roku dereń kiszony podkarpacki został wpisany na listę produktów tradycyjnych MRiRW, co podkreśla jego regionalną wartość. Obecnie ceny owoców wynoszą około 20 zł za kilogram, na targowiskach często między 30 a 35 zł.

„Owoc ten, odgotowany i nasolony tak doskonale zastępuje oliwki, żebyśmy się bez nich wyśmienicie obejść mogli…” — Stanisław Wodzicki, Roczniki Towarzystwa Naukowego Krakowskiego, 1818

Źródło: farmer.pl