Ryzyko upadłości spółek węglowych bez nowelizacji

Wicemarszałek województwa śląskiego Leszek Pietraszek podkreślił, że jeśli nowela ustawy górniczej nie wejdzie w życie do 1 stycznia 2026 r., Węglokoks Kraj i Polska Grupa Górnicza (PGG) mogą zostać zmuszone do złożenia wniosków o upadłość. To zagrożenie wynika z konieczności spłaty przez PGG należności wobec ZUS i Polskiego Funduszu Rozwoju na kwoty liczone w miliardach złotych, których spółka nie jest w stanie pokryć z bieżącej działalności. Brak nowelizacji grozi więc poważnym kryzysem sektora.

Co zmienia projekt nowelizacji?

Projekt nowelizacji ustawy o funkcjonowaniu górnictwa węgla kamiennego, przygotowywany przez Ministerstwo Energii, przewiduje dwa główne rozwiązania:

• Finansowanie świadczeń osłonowych dla pracowników likwidowanych kopalń z dotacji budżetowych.
• Likwidację kopalń prowadzić będą przedsiębiorcy górniczy, otrzymujący na ten cel państwowe dotacje, zamiast dotychczasowej Spółki Restrukturyzacji Kopalń (SRK).

Nowela ma umożliwić kontynuowanie stopniowego wygaszania działalności kopalń węgla kamiennego, zapewniając jednocześnie mechanizmy socjalne i przejrzyste ramy prawne prowadzenia restrukturyzacji.

Cel transformacji i rola spółek

Pietraszek zaznaczył, że likwidacja kopalń nie powinna polegać na powrocie do stanu pierwotnego, lecz na rozwijaniu nowych działalności na terenach pogórniczych, wykorzystując aktywa spółek węglowych. Jego zdaniem spółki te byłyby w stanie lepiej realizować ten cel niż SRK, choć obecna nowelizacja tego jasno nie definiuje.

Wicemarszałek podkreślił również, że potrzebna jest konsolidacja spółek górniczych, która pozwoli na optymalne zarządzanie aktywami, lepszą alokację pracowników oraz przeciwdziałanie niekorzystnej rywalizacji między spółkami skutkującej obniżaniem cen węgla i wzrostem dopłat państwa.

„Brak restrukturyzacji spółek węglowych, możliwej dzięki nowelizacji, spowoduje, że staniemy na krawędzi swoistej katastrofy” — Leszek Pietraszek, wicemarszałek woj. śląskiego

Wsparcie także dla pracowników innych spółek

W piśmie skierowanym do ministra energii Leszka Pietraszka postuluje rozszerzenie możliwości stosowania instrumentów osłonowych, tak aby objąć nimi również pracowników Jastrzębskiej Spółki Węglowej (JSW) i innych przedsiębiorstw spoza pierwotnego systemu wsparcia. Realizacja tego postulatu wymagałaby nowego wniosku notyfikacyjnego do Komisji Europejskiej.