Omówienie przyszłości Wspólnej Polityki Rolnej
W dniach 22-23 września 2025 roku podczas posiedzenia Rady UE ds. Rolnictwa i Rybołówstwa w Brukseli unijni ministrowie skupili się na przyszłości Wspólnej Polityki Rolnej (WPR) po 2027 roku. Polską delegację prowadził minister rolnictwa Stefan Krajewski, który podkreślił konieczność zachowania jej odrębności merytorycznej i finansowej.
Silna, odrębna WPR z odpowiednim, stabilnym budżetem jest fundamentem bezpieczeństwa żywnościowego Unii. Obawiam się, że propozycja włączenia WPR do jednego funduszu i jednego planu stworzy ryzyko konkurowania ze sobą obszarów wiejskich i miejskich, i ograniczy skuteczność realizacji celów WPR — Stefan Krajewski, minister rolnictwa
Minister zaakcentował również potrzebę stabilności finansowej dla rolników, zwłaszcza w kontekście wymogów środowiskowych, oraz utrzymanie minimalnego wsparcia dla rozwoju obszarów wiejskich zgodnie z zasadą "rural proofing". Polska oczekuje przejrzystości w podziale środków między państwa członkowskie i pozostaje zwolennikiem utrzymania dwufilarowego modelu WPR.
Relacje handlowe: USA, Mercosur i Ukraina
Ministrowie omówili również kluczowe kwestie handlowe w rolnictwie. Minister Krajewski wskazał, że dotychczasowe porozumienia z USA wiążą się z jednostronnymi ustępstwami UE w dostępie do rynku dla produktów rolnych, zwłaszcza wrażliwych, przy czym ważne jest, by nie doszło do zakłóceń rynku ani obniżenia wymogów bezpieczeństwa importowanej żywności.
Polska pozostaje przeciwnikiem obecnej wersji umowy z Mercosurem, choć pozytywnie ocenia propozycję Komisji dotyczącą dostosowania klauzuli ochronnej (bilateral safeguard) do sektora rolnego. Minister wyraził jednak obawę, że bez formalnego włączenia tej klauzuli do umowy, jej stosowanie może być zaskarżone przez kraje Mercosur.
W zakresie relacji z Ukrainą, delegacja słowacka przedstawiła postulat utworzenia funduszu rekompensującego straty rolnikom w krajach przyfrontowych, w tym Polsce, wynikające z nadmiernego importu produktów rolnych. Minister Krajewski poparł ten wniosek i wskazał na prawdopodobieństwo wzrostu importu wrażliwych produktów, jak cukier, w świetle zmienionej umowy o pogłębionej i kompleksowej strefie wolnego handlu (DCFTA).
Relacje handlowe z Ukrainą są dla Polski bardzo ważne, jednak musimy pamiętać, że scenariusz nadmiernego importu wrażliwych produktów rolnych z tego kraju jest wysoce prawdopodobny, a najbardziej narażone na ewentualne straty są tzw. kraje przyfrontowe, m.in. Polska czy Słowacja — Stefan Krajewski, minister rolnictwa
Minister podkreślił oczekiwanie, że Komisja Europejska będzie gotowa do szybkiego uruchomienia klauzuli ochronnej, także na poziomie regionalnym.
Wsparcie dla sektora rybołówstwa i polityka morska
Ministrowie dyskutowali nad projektem rozporządzenia KE dotyczącego unijnego wsparcia na rzecz wspólnej polityki rybołówstwa oraz Europejskiego paktu na rzecz wszechoceanu na lata 2028-2034. Polskie stanowisko wyraził minister Krajewski, który sprzeciwił się planowanemu blisko 70% obniżeniu środków gwarantowanych dla sektora rybackiego, wskazując, że takie cięcia osłabią pozycję rybaków w dostępie do funduszy unijnych.
Minister zwrócił uwagę na brak jasnych przepisów dotyczących wsparcia i uzależnienie funduszy rybackich od innych priorytetów inwestycyjnych na poziomie krajowym i regionalnym, co może negatywnie wpłynąć na sektor.
Negocjacje dotyczące połowów i spotkania bilateralne
Podczas Rady AGRIFISH poruszono też temat corocznych konsultacji dotyczących możliwości połowowych na 2026 rok z Norwegią i Zjednoczonym Królestwem. Minister Krajewski zaznaczył znaczenie dostępu do wód norweskich dla połowów śledzia atlantycko-skandynawskiego oraz przypomniał o uzgodnieniu dostępu UE do wód UK do 2038 roku.
Na marginesie obrad odbyły się spotkania ministra Krajewskiego z przedstawicielami Czech, Hiszpanii, Francji i Słowacji. Tematami były Wspólna Polityka Rolna, Wieloletnie Ramy Finansowe i kwestie budżetowe, a także umowy handlowe z Ukrainą oraz Mercosurem. Ministrowie byli zgodni co do niewystarczającego poziomu finansowania rolnictwa w przyszłej perspektywie.
Minister spotkał się również z Komisarzem UE ds. Budżetu i Administracji Publicznej Piotrem Serafinem, przekazując postulaty Polski w kwestii WPR i budżetu.
Źródło: farmer.pl