Zmiany w regulacjach dotyczących staży

Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej przygotowuje nową ustawę, która ma wyeliminować darmowe staże na rynku pracy. Zgodnie z projektem, każdy staż będzie musiał być płatny, z wynagrodzeniem wynoszącym co najmniej 35 proc. średniego wynagrodzenia z ostatniego kwartału (około 3 tys. zł brutto), i będzie trwał maksymalnie 6 miesięcy. Pracodawca będzie zobowiązany do zawarcia pisemnej umowy i wyznaczenia mentora dla stażysty, który wesprze go w nauce zawodu.

Nadrzędny cel i potrzeba zmian

Nowe przepisy mają podnieść jakość staży i ograniczyć nadużycia, w których młodzi ludzie pracowali bez wynagrodzenia, wykonując często zadania pracowników etatowych bez komponentu edukacyjnego. Jak podkreśla Magda Dąbrowska, wiceprezeska Grupy Progres:

„Zmiany w postaci obowiązkowego wynagrodzenia wydają się uzasadnione i potrzebne.” — Magda Dąbrowska

Monika Smulewicz, ekspertka HR, zwraca uwagę, że dotąd staże bywały traktowane jako darmowa praca bez opieki i jasnego programu, co prowadziło do patologii i zniechęcało młodych do rynku pracy.

Obawy pracodawców i wyzwania dla małych firm

Dla mniejszych i średnich przedsiębiorstw obowiązek płacenia stażystom może być dużym obciążeniem finansowym. Stawka 35 proc. przeciętnej płacy jest nie tylko wysoka, ale będzie rosła wraz z rozwojem gospodarczym. Katarzyna Kamecka z Polskiego Towarzystwa Gospodarczego podkreśla:

„To zaporowa kwota, szczególnie dla małych firm, które nie będą mogły łatwo planować budżetów stażowych.” — Katarzyna Kamecka

Może to zniechęcić pracodawców do oferowania staży, zwłaszcza w mniejszych miejscowościach. Jednak Monika Smulewicz wskazuje, że choć liczba miejsc może spaść, to wzrośnie ich jakość i bezpieczeństwo, co dla młodych jest korzystne.

Wyłączenia z ustawy i ich konsekwencje

Ustawa nie obejmie staży i praktyk w ramach formalnego kształcenia, takich jak obowiązkowe praktyki studenckie czy praktyki do uzyskania uprawnień zawodowych. Powodem jest to, że są one integralną częścią programów nauczania, a ich płatność mogłaby ograniczyć dostępność.

Jednak to właśnie studenci najczęściej doświadczają bezpłatnej pracy. Monika Smulewicz zauważa, że wyłączenie tej grupy oznacza pozostawienie furtki dla firm, które mogą unikać wynagradzania, maskując komercyjne staże jako praktyki edukacyjne:

„Studenci nadal będą dzielić się na tych z możliwościami finansowymi i tych, którzy rezygnują z doświadczenia z powodów ekonomicznych.” — Monika Smulewicz

Zakaz wymogu doświadczenia i rola stażu

Projekt ustawy zakazuje wymagań doświadczenia od stażystów, co ma przeciwdziałać praktykom, gdy staż określano z obowiązkami pracownika z wcześniejszym doświadczeniem. Staż ma być pierwszym krokiem na rynku pracy, etapem nauki i rozwoju:

„Zakaz ten jest logiczny i potrzebny, by dać szansę naprawdę początkującym.” — Magda Dąbrowska

Podsumowanie i wyzwania na rynku pracy

Nowe regulacje mają na celu wyrównanie szans młodych, poprawę jakości staży i ograniczenie darmowej pracy. Z drugiej strony mogą one ograniczyć liczbę ofert stażowych, zwłaszcza w mniejszych firmach i regionach. Powstaje też ryzyko nadużyć w praktykach nieobjętych ustawą, co pozostaje wyzwaniem do dalszej legislacji i egzekwowania przepisów.

Źródło: pulshr.pl